Yisroel Shtern
Though Springtime, there was rain and snow,
and above the columns of night
grief clambered like a cat and terrorized all the roads.
I sat alone, leafing through an old holy book.
Then a phrase transcending generations shimmered
through my home like a crown, a proud phrase though old,
but I did not move towards this dream
with a silver platter, with bread and with salt.
And the phrase did not flash like lightning during my sleep,
and in the morning it did not sit by my head
with daggers of judgment and punishment aimed at my eyes;
it didn’t gnaw like sulfur permeating my days.
I arose Spring-like with the day’s dance,
wrote joy with my stick in the warm sand.
Woe did not drip into my breakfast repast
when a bloodied Jew came sliding along the wall
Leaden and blind like a cloud, unable to locate his house;
when laughter curls itself into the hairs of the brutes;
when my street hightails it swiftly and small as a mouse.
And in the park trees stand like hunters’ guns…
Neither the morning nor the afternoon was ashamed.
And the sun towered golden in town.
And neither in the sun, nor in the tree, nor in me did burn
the old-holy-book-phrase: “Man is formed from God”…
Translated by Miri Koral
א װאָרט װעגן מענטשן אין אַן אַלטן ספר
ישראל שטערן
כאָטש פרילינג, איז געגאַנגען אַ שנײ און אַ רעגן,
איבער די זײלן פון דער נאַכט האָט װי אַ קאַץ געקלעטערט
דער טרויער און געשראָקן אַלע װעגן.
איך בין געזעסן אַלײן, אַן אַלט ספר געבלעטערט.
האָט אַ װאָרט איבער דורות זיך צעגלאַנצט, װי אַ קרױן
אין מײן שטוב, אַ שטאָלץ װאָרט כאָטש אַן אַלטס,
נאָר איך בין נישט אַנטקעגנגעגאַנגען דעם טרױם
מיט אַ זילבערנער טאַץ, מיט ברױט און מיט זאַלץ.
און נישט געגליט האָט דאָס װאָרט, װי אַ בליץ דורך מײן שלאָף,
און אין דער פרי איז עס נישט מיר צוקאָפּנס געזעסן
מיט מעסערס אין די אױגן אױף משפּט און שטראָף,
ס’האָט נישט װי שװעבל געגריזשעט אין מײנע מעת־לעתן.
איך האָב מיטגעפרילינגט אין טאַנץ פון דעם טאָג,
געשריבן פרײד מיט מײן שטעקן אױף װאַרימען זאַמד;
אין מײן פרישטיק האָט זיך נישט אַרײנגעטריפט קלאָג,
אַז צעבלוטיקטער ײד האָט זיך געשארט בײ דער װאנט
שװער און בלינד װי א װאָלקן און טרעפט נישט צו זײן הױז,
אַז געלעכטער קרײזלט זיך אין די האָר פון די שלעגער,
אַז מײן גאַס אַנטלױפט שנעל און קלײן װי אַ מױז.
און אין פּאַרק שטײען די בײמער װי ביקסן פון יעגער… — —
נישט דער פרימאָרגן, נישט דער מיטאָג האָבן זיך נישט פאַרשעמט.
און די זון האָט זיך גאָלדיק געטורעמט אין שטאָט.
און נישט אין זון, נישט אין בױם, נישט אין מיר האָט געברענט
דאָס אַלט־ספֿר־װאָרט: „מענטש איז אַ שטיק גאָט“…
אַ װאָרט װעגן מענטשן אין אַן אַלטן ספֿר
ישׂראל שטערן
כאָטש פֿרילינג, איז געגאַנגען אַ שנײ און אַ רעגן,
איבער די זײַלן פֿון דער נאַכט האָט װי אַ קאַץ געקלעטערט
דער טרויער און געשראָקן אַלע װעגן.
איך בין געזעסן אַלײן, אַן אַלט ספֿר געבלעטערט.
האָט אַ װאָרט איבער דורות זיך צעגלאַנצט, װי אַ קרױן
אין מײַן שטוב, אַ שטאָלץ װאָרט כאָטש אַן אַלטס,
נאָר איך בין נישט אַנטקעגנגעגאַנגען דעם טרױם
מיט אַ זילבערנער טאַץ, מיט ברױט און מיט זאַלץ.
און נישט געגליט האָט דאָס װאָרט, װי אַ בליץ דורך מײַן שלאָף,
און אין דער פֿרי איז עס נישט מיר צוקאָפּנס געזעסן
מיט מעסערס אין די אױגן אױף משפּט און שטראָף,
ס’האָט נישט װי שװעבל געגריזשעט אין מײַנע מעת־לעתן.
איך האָב מיטגעפֿרילינגט אין טאַנץ פֿון דעם טאָג,
געשריבן פֿרײד מיט מײַן שטעקן אױף װאַרעמען זאַמד;
אין מײַן פֿרישטיק האָט זיך נישט אַרײַנגעטריפֿט קלאָג,
אַז צעבלוטיקטער ייִד האָט זיך געשאַרט בײַ דער װאַנט
שװער און בלינד װי אַ װאָלקן און טרעפֿט נישט צו זײַן הױז,
אַז געלעכטער קרײזלט זיך אין די האָר פֿון די שלעגער,
אַז מײַן גאַס אַנטלױפֿט שנעל און קלײן װי אַ מױז.
און אין פּאַרק שטײען די בײמער װי ביקסן פֿון יעגער… — —
נישט דער פֿרימאָרגן, נישט דער מיטאָג האָבן זיך נישט פֿאַרשעמט.
און די זון האָט זיך גאָלדיק געטורעמט אין שטאָט.
און נישט אין זון, נישט אין בױם, נישט אין מיר האָט געברענט
דאָס אַלט־ספר־װאָרט: „מענטש איז אַ שטיק גאָט“…